Η περίοδος του Ραμαζανίου, η οποία παραδοσιακά αποτελεί για τους μουσουλμάνους μια εποχή κατάνυξης, αυτοκριτικής και κοινωνικής προσφοράς, επισκιάστηκε φέτος στη Θράκη από το αμφιλεγόμενο διάγγελμα του Μουσταφά Τράμπα.
Ο κ. Τράμπα, ο οποίος δρα ως «ψευδομουφτής» Ξάνθης στερούμενος επίσημης κρατικής αναγνώρισης, επέλεξε να μετατρέψει μια θρησκευτική ευχή σε ένα μανιφέστο με σαφείς πολιτικές και γεωπολιτικές προεκτάσεις.
Η Συστηματική Παραβίαση της Συνθήκης της Λωζάνης
Το πλέον ακανθώδες σημείο της ομιλίας του ήταν η εμμονική χρήση του όρου «Μουσουλμάνοι Τούρκοι».
Η αναφορά αυτή δεν είναι τυχαία, καθώς:
Νομικό Πλαίσιο: Έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με τη Συνθήκη της Λωζάνης (1923), η οποία αναγνωρίζει τη μειονότητα στη Θράκη αποκλειστικά ως θρησκευτική (μουσουλμανική) και όχι ως εθνική.
Πολιτική Στόχευση: Η ταύτιση της θρησκευτικής ταυτότητας με την τουρκική εθνική συνείδηση αποτελεί βασικό πυλώνα της αναθεωρητικής πολιτικής της Άγκυρας, η οποία επιδιώκει να εμφανίζεται ως «προστάτιδα δύναμη» των μουσουλμάνων της περιοχής.
Θεσμική Εκτροπή: Παρακάμπτοντας τους νόμιμους Μουφτήδες που ορίζει η Ελληνική Πολιτεία, η ρητορική αυτή υποσκάπτει την έννομη τάξη και την κυριαρχία του κράτους.
Η Στοχοποίηση της Διαπολιτισμικότητας: Το Ζήτημα των Εθίμων
Μια νέα και ιδιαίτερα ανησυχητική διάσταση στο λόγο του κ. Τράμπα ήταν η επίθεση εναντίον της κοινωνικής ενσωμάτωσης. Χαρακτηρίζοντας τη συμμετοχή μουσουλμάνων μαθητών σε παραδοσιακά χριστιανικά έθιμα (όπως τα κάλαντα) ως «αφομοιωτική πρακτική», επιχειρεί να επιβάλει ένα ιδιότυπο «πολιτισμικό απαρτχάιντ».
Η προσπάθεια αυτή αποσκοπεί στη δημιουργία «στεγανών» μεταξύ των κοινοτήτων. Στοχοποιώντας την αυθόρμητη συμμετοχή των παιδιών στην κοινωνική ζωή, ο ψευδομουφτής καλλιεργεί ένα αίσθημα «πολιορκημένης ταυτότητας», πείθοντας τη μειονότητα ότι η συνύπαρξη ισοδυναμεί με απώλεια των ριζών της.
Γεωπολιτικές Αναφορές στον «Τουρκικό Κόσμο»
Το κλείσιμο του διαγγέλματος δεν άφησε περιθώρια παρερμηνειών. Η ευχή προς τον «ισλαμικό και τουρκικό κόσμο» (Türk Dünyası) ευθυγραμμίζεται πλήρως με το δόγμα του Παντουρκισμού.
Η Έννοια του «Τουρκικού Κόσμου»: Πρόκειται για έναν όρο που χρησιμοποιείται από την τουρκική εξωτερική πολιτική για να συνδέσει πληθυσμούς από την Αδριατική έως την Κεντρική Ασία.
Απομόνωση από το Τοπικό Στοιχείο: Αντί το μήνυμα να απευθύνεται στο σύνολο των πολιτών της Ξάνθης, εστιάζει σε μια υπερεθνική οντότητα, αποκόπτοντας τη μειονότητα από τον εθνικό κορμό της χώρας στην οποία διαβιεί.
Επιπτώσεις στην Κοινωνική Συνοχή
Σύμφωνα με αναλυτές και τοπικά μέσα όπως το rodopipress.gr, τέτοιες πρακτικές λειτουργούν ως μηχανισμοί διχασμού. Η Θράκη αποτελεί παγκόσμιο πρότυπο ειρηνικής συμβίωσης χριστιανών και μουσουλμάνων για δεκαετίες.
Ωστόσο, η συστηματική καλλιέργεια του φόβου και η πολιτικοποίηση της θρησκείας:
Δημιουργούν κλίμα καχυποψίας μεταξύ των γειτόνων
Εμποδίζουν την εκπαιδευτική και οικονομική πρόοδο των μελών της μειονότητας κρατώντας τα «εγκλωβισμένα» σε εθνικιστικές ατζέντες.
Δυναμιτίζουν τις σχέσεις καλής γειτονίας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας σε τοπικό επίπεδο.
Το διάγγελμα του Μουσταφά Τράμπα δεν ήταν μια απλή θρησκευτική τοποθέτηση, αλλά μια προσεκτικά σχεδιασμένη επικοινωνιακή παρέμβαση.
Η μετατροπή του Ραμαζανίου σε όχημα προπαγάνδας αποτελεί πλήγμα για την ουσία της θρησκείας και απειλή για το μοντέλο της ανοιχτής, δημοκρατικής κοινωνίας στη Θράκη.
