Η κατάσχεση του πετρελαιοφόρου “Marinera” σηματοδοτεί τη σοβαρότερη κλιμάκωση στις σχέσεις ΗΠΑ-Ρωσίας-Βενεζουέλας τα τελευταία έτη, μετατρέποντας τα διεθνή ύδατα σε πεδίο στρατιωτικής αντιπαράθεσης.
Το χρονικό της καταδίωξης
Μετά από μια εξαντλητική καταδίωξη δύο εβδομάδων στα ανοιχτά του Ατλαντικού, οι αμερικανικές ειδικές δυνάμεις (US Navy SEALs ή Coast Guard MSST) πραγματοποίησαν έφοδο στο πετρελαιοφόρο Marinera. Το πλοίο, το οποίο μέχρι πρόσφατα αναγνωριζόταν με το όνομα Bella-1, είχε αλλάξει ταυτότητα και σημαία, υιοθετώντας τη ρωσική, σε μια προφανή προσπάθεια να αποφύγει τις κυρώσεις της Ουάσινγκτον και να εξασφαλίσει τη “διπλωματική προστασία” της Μόσχας.
Σύμφωνα με πηγές του NBC και του Reuters, η επιχείρηση δεν ήταν μια απλή αστυνόμευση, αλλά μια οργανωμένη στρατιωτική κίνηση στην οποία συμμετείχαν η Αμερικανική Ακτοφυλακή και μονάδες του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ.
«Η Ρωσική Στρατιωτική Παρουσία» Ένα βήμα πριν το επεισόδιο
Το στοιχείο που καθιστά τη συγκεκριμένη επιχείρηση εξαιρετικά επικίνδυνη είναι η αποκάλυψη ότι διεξήχθη υπό το βλέμμα του ρωσικού ναυτικού.
Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι στην ευρύτερη περιοχή εντοπίστηκαν:
Ρωσικά πολεμικά σκάφη επιφανείας, τα οποία παρακολουθούσαν τη διαδρομή του τάνκερ.
Τουλάχιστον ένα ρωσικό υποβρύχιο, το οποίο βρισκόταν σε κατάδυση κοντά στο σημείο της εφόδου, αυξάνοντας την πίεση στις αμερικανικές δυνάμεις.
Ρωσικά μέσα ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένου του δικτύου RT, μετέδωσαν εικόνες από ελικόπτερα που προσέγγιζαν το Marinera, καταγγέλλοντας την ενέργεια ως “πειρατεία” σε διεθνή ύδατα.
Νομικό πλαίσιο και διπλωματική σύγκρουση
Η Μόσχα υποστηρίζει ότι το πλοίο ενεργούσε βάσει του Διεθνούς Ναυτικού Δικαίου και ότι η παρέμβαση των ΗΠΑ παραβιάζει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας.
Από την άλλη πλευρά, η Ουάσινγκτον βασίζει της ενέργειές της σε:
«Την παραβίαση του καθεστώτος κυρώσεων» Το Marinera φέρεται να μετέφερε πετρέλαιο της κρατικής εταιρείας PDVSA της Βενεζουέλας, το οποίο προοριζόταν για την αγορά μέσω “σκιωδών” διαδρομών.
«Τις αλλαγές στοιχείων του πλοίου» Η μετονομασία και η αλλαγή σημαίας (reflagging) θεωρούνται από τις ΗΠΑ ως ενδείξεις παράνομης δραστηριότητας για την απόκρυψη του ιδιοκτησιακού καθεστώτος.
Η στρατηγική σημασία « Η Σκιώδης σύγκρουση»
Η επιχείρηση αυτή αποτελεί το αποκορύφωμα της αμερικανικής στρατηγικής για την αποκοπή των εσόδων του καθεστώτος της Βενεζουέλας. Ταυτόχρονα με το Marinera, αναφέρθηκε και η αναχαίτιση δεύτερου δεξαμενόπλοιου στη Λατινική Αμερική, γεγονός που δείχνει μια συντονισμένη επιχείρηση σάρωσης στον Ατλαντικό.
Η επιλογή των ΗΠΑ να προχωρήσουν στην κατάληψη παρά την παρουσία ρωσικού υποβρυχίου δείχνει μια νέα, πιο επιθετική στάση. Η Ουάσινγκτον στέλνει το μήνυμα ότι η ρωσική σημαία δεν αποτελεί πλέον “ασπίδα” για πλοία που μεταφέρουν φορτία από τη Βενεζουέλα.
Το “Marinera” βρίσκεται πλέον υπό αμερικανικό έλεγχο και οδηγείται σε λιμάνι που δεν έχει ακόμη ανακοινωθεί για περαιτέρω έρευνες. Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα τις αντιδράσεις του Κρεμλίνου, καθώς η μεταφορά της σύγκρουσης από το διπλωματικό στο καθαρά στρατιωτικό πεδίο ενέχει τον κίνδυνο ενός ατυχήματος με απρόβλεπτες συνέπειες.
